Artikel

Het eerste raad­huis van Scha­gen stond ‚op het Mark­tvelt’. Waar pre­cies is niet achter­haald, maar dat het op de Markt stond is zeker. Het hand­vest van 1427 ver­plichtte het stads­bestuur, dat ook de recht­spraak over Scha­gen uitoe­fende, namelijk ‚recht te doen op tien roe­den na den kerk­hove’, omgerek­end bin­nen 37 meter.

2 RANH 007In jan­u­ari 1731 besloot de vroed­schap, zoals het stads­bestuur heette, een nieuwe behuiz­ing aan te kopen. De oude was te klein en ver­keerde boven­dien in staat van ver­val ‚tot soo verre dat sulcs van boven en onderen, bij regen seer door­leck­ende is en boven­dien, dat in cas van storm, het door schud­dinge, niet als met gevaar is te gebrui­jcken’. De vroed­schap had zijn oog laten vallen op de ‚Schager Roos’, een ter veil­ing aange­bo­den woon­huis en voor­ma­lige her­berg aan de zuidz­i­jde van de Markt. Maar dat stond verder dan 37 meter van het kerk­hof. En het hand­vest van 1427 gold 300 jaar na dato nog altijd naar de let­ter. Voor de aankoop van het nieuwe pand was daarom goed­keur­ing nodig van de toen­ma­lige Heer van Scha­gen, de in Bel­gië woonachtige graaf Fran­cois Paul Emile van Oul­tremont War­fusée. De graaf stemde toe, het nieuwe raad­huis werd ingericht en het oude ‚om sij­nen Oud­er­dom’ afgebroken.

Oude raadhuisDe aankoop van het nieuwe raad­huis, voor de som van 760 gulden, en de kosten van de ver­bouwing kwa­men merk­waardi­ger­wi­jze uit de kas van de Polder Scha­gen, die onder het finan­cieel beheer van de gemeente viel. Daarom werd het ook wel het Polder­huis genoemd en moest de gemeente er vanaf 1810, toen de Polder een zelf­s­tandig bestu­urslichaam werd, als gebruiker huur voor betalen. In 1895 nam de gemeente het over. Kort nadien werd het pand ges­loopt, met het ernaast staande Waagge­bouw, en ver­rees op dezelfde plek een nieuw stad­huis. Eind 1959 viel dit op zijn beurt onder de slop­er­shamer, net als het buur­pandje van slager Berk­houwer. Dit alles tot veler ver­driet, omdat de pit­toreske uit­stral­ing van de oude gevel een sti­jl­breuk vor­mde met de zake­lijke nieuw­bouw van Markt 18 die ervoor in de plaats kwam.

Onder de groei die Scha­gen door­maakte in de jaren ’80 scheurde het gemeen­telijk appa­raat op Markt 18 uit zijn jas. Er ver­scheen een nieuw stad­skan­toor aan Laan 19, dat twee maal werd uit­ge­breid tot­dat alle gemeen­telijke dien­sten er onder­dak had­den gevon­den. Het in 2002 door de laat­ste ambtenaren ver­laten Markt 18 werd met sloop bedreigd en begeerd door pro­jec­ton­twikke­laars, maar de gemeen­ter­aad wilde er geen pro­jecten die in het stad­shart niet zouden passen. De oploss­ing kwam in 2007 van een burg­erini­ti­atief, dat de weg vri­j­maakte voor behoud van de gevel en trans­for­matie van het pand tot een cultuurtempel.

raadhuis 4

Ger­aad­pleegd:

  • Scha­gen door de eeuwen heen
    Dr. Mr. J. Breg­man
    Uit­gev­erij Meijer
  • De Kakele­post

Reac­ties