Artikel

kerktorens 4

Wie op Scha­gen aankomt ziet sinds­dien weer van verre de twee kerk­torens: de meest ver­sierde van de Ned­er­lands Her­vor­mde Kerk aan de Markt en de soberder, spitse toren van de Rooms Katholieke Christoforuskerk.

In de 16de eeuw komt de Refor­matie over Ned­er­land, een gods­di­en­stige beweg­ing die zich voor­namelijk richt tegen de mis­standen en de cor­rup­tie in de katholieke Kerk. Lei­ders als Luther en Calvijn willen de kerk van bin­nenuit her­vor­men. Hun vol­gelin­gen wor­den op last van de paus tot ket­ters verk­laard en op de brand­stapel gezet. De beweg­ing van de protes­tantse her­vorm­ing wordt in West-​Friesland onder andere geleid door Willem Wig­gerz. uit Barsinger­horn. Hij wordt in 1534 in Slot Scha­gen opges­loten en na acht dagen op het voor­plein ‚met het sweert gerecht en onthoofd’. Maar het verzet tegen de leer van Rome groeit en leidt er uitein­delijk toe dat katholieke ere­di­en­sten ver­bo­den en priesters ver­volgd wor­den. Alle roomse kerken komen in 1572 op last van de Staten Gen­er­aal in han­den van de Gere­formeer­den, ook de Christo­foruskerk op de Markt in Scha­gen, die wordt omge­doopt tot Ned­er­duitsch Her­vor­mde kerk. Diederic van Sonoy, door Willem van Oranje aangesteld om de orde te her­stellen, bezet Slot Scha­gen waar onder zijn schrik­be­wind martelin­gen en een exe­cutie plaatsvinden.

Na het ver­lies van hun kerk houden de Schager katholieken ver­sc­holen vierin­gen in wonin­gen aan de Loet, de Lagez­i­jde en de Hogez­i­jde (nu Gedempte Gracht) en een schuur aan het Lage Noord. Daar speelt zich in 1638 een hache­lijk tafer­eel af als de geestelijke, pater Tiras, tij­dens een nachtvier­ing maar net aan gevan­gen­ne­m­ing door protes­tanten kan ontsnap­pen. Ook aan een aan­val door zes gewapende man­nen weet hij een dag later te ontkomen. De schuilk­erk op het Lage Noord doet dienst tot 1710. Dan bouwen de Schager katholieken zich een echt kerkje aan het begin van de Molenstraat.

In 1850, als zich na drie eeuwen geloof­sstrijd in Ned­er­land ein­delijk gods­di­en­stvri­jheid begint af te teke­nen, dient pas­toor Heuvels bij zijn biss­chop plan­nen in voor een nieuwe parochiek­erk in Scha­gen. Maar meneer pas­toor kri­jgt in eerste instantie geen toestem­ming. Het bis­dom adviseert hem het oude kerkje aan te passen aan de groeiende behoeften. De kerk wordt ver­g­root en voorzien van een toren­tje. Achter de kerk mag een begraaf­plaats wor­den aangelegd.

kerktorens 1aEen echt kerkje aan het begin van de Molen­straat, met al de in 1861 gebouwde pas­to­rie. In 1861 wordt een pas­to­rie gebouwd, maar de goed­keur­ing voor een nieuwe parochiek­erk laat nog bijna 30 jaar op zich wachten. De bouw begint in 1881; op zondag 21 okto­ber 1883 wordt de kerk opengesteld. Zo heeft Scha­gen dan zijn twee (waar­van één ex-​) grote Christo­foruskerken, al is het niet voor lang. In 1895 wordt die op de Markt door brand ver­woest. De her­bouw wordt vri­jwel meteen ter hand genomen en voltooid in 1897.

kerktorens 2

Reac­ties